Wiadomości

Harmonogram zadań - ulubione narzędzie cyberprzestępców

28 października 2011 08:38,
Dariusz Niedzielewski, Roger Grimes

Autorzy złośliwego oprogramowania od ponad dziesięciu lat umiejętnie wykorzystują harmonogram zadań systemów Windows do swoich celów. Jest on więc jednym z miejsc do których warto zajrzeć w przypadku infekcji złośliwym kodem.

Dążenie do "integracji" z harmonogramem zadań systemu Windows to cecha wspólna wielu złośliwych kodów, które w ten sposób mogą się rozprzestrzeniać bez wiedzy użytkownika lub uruchamiać procesy przypominające nazwą standardowe usługi, a mające na celu utrzymanie wirusa w pamięci operacyjnej komputera. Przy pomocy popularnej funkcji "okienek" szkody wyrządzają m.in. najbardziej znane i niebezpieczne konie trojańskie (Zlob, Bamital) oraz robaki (w tym okryty złą sławą Stuxnet). Ten ostatni wykorzystywał go w sposób dotychczas nieznany - był to prawdziwy "zero-day exploit".

Co zrobić jeśli w oczyszczonym już systemie pojawia się ponownie złośliwy kod? Zajrzeć do harmonogramu zadań.

Polecamy: Debugger - lekarstwo na niebieski ekran

W większości przypadków nie potrzeba aż tak sprawnie napisanych kodów, aby doszło do ich niepożądanego zaistnienia w systemowym harmonogramie zadań. Zidentyfikowanie wirusa lub robaka w ogromie standardowych procesów Windows, które są uruchamiane podczas zwykłego użytkowania komputera, wymaga nie tylko wiedzy i uwagi, ale również dużej dozy cierpliwości.

Rzut oka na harmonogram zadań

Usługi planowania zadań w systemach Windows ewoluowały na przestrzeni ostatnich lat. Prekursorem obecnej wersji harmonogramu było polecenie AT.exe, dostępne wyłącznie z linii komend i bazujące na ręcznym ustalaniu kolejności uruchamianych procesów. Począwszy od Windows XP i Windows Server 2003, AT.exe zostało zastąpione przez narzędzie schtasks.exe. Dla zachowania wstecznej kompatybilności polecenie AT.exe pozostało jednak w systemie. Wraz z premierą Windows 95 Plus Pack harmonogram zadań zyskał na funkcjonalności dzięki zastosowaniu interfejsu graficznego.

Polecamy: Problemy z Windows - jak sobie z nimi radzić?

Narzędzie planowania zadań może pracować w dwóch trybach: lokalnie lub zdalnie (zarządzać procesami na odległym komputerze). W przypadku pracy zdalnej AT.exe korzysta z RPC (Remote Procedure Calls) przez SMB (Server Message Blocks). Polecenie schtasks.exe i Harmonogram Zadań Windows wykorzystują natywny RPC. W trybie zdalnym host docelowy tworzy, planuje i uruchamia zadanie, zaś zdalny komputer tylko zleca mu tą operację. Starsze wersje narzędzi wymagają do tego podwyższonych uprawnień, ale zadania niewymagające wyższych praw mogą zostać stworzone z poziomu standardowego konta.

Wszystkie zadania, które mają zostać uruchomione, zapisywane są w oddzielnych plikach. Ich oznaczenia generowane są za pomocą identyfikatora zabezpieczeń (Security Identifier Description - SID), nawiązują do nazwy określonej przez użytkownika lub nadanej przez system. Zadania, domyślnie, znajdują się w %Windir%\Tasks lub %Windir%\System32\Tasks i mogą mieć rozszerzenie .job. Pliki z rozszerzeniem .job są binarne, ale istnieje sposób na ich zdekodowanie. W systemach Windows Vista, Windows 7 i Windows Server 2008 zadania są umieszczane w plikach XML i są łatwe do odczytania.

Poszczególne procesy mogą być teoretycznie przeanalizowane przez użytkownika komputera, ale w praktyce często się zdarza, że właścicielem plików jest konto systemowe i są one niedostępne nawet dla administratorów. Zwykle są one zamieszczane w katalogu "%Windir%\System32\Tasks" i dodatkowo chronione atrybutem "ukryty". W ten sposób mniej zaawansowani użytkownicy mogą do nich w ogóle nie dotrzeć.


Ocena:
Twoja ocena:

Komentarze (1)

Zadziwiony

02-11-2011 08:24

Uwaga trochę nie na temat. Czy drukowanie artykułu ma działać tak jak teraz, tj. po jednej stronie? O ile dobrze pamiętam, we wcześniejszej wersji serwisu można było wydrukować cały artykuł na raz?

Reklama

Huawei celuje w rynek biznesowy

Huawei nieustannie rozwija się jako dostawca infrastruktury dla branży telekomunikacyjnej. W tym roku chiński koncern zamierza umocnić swoją pozycję również na rynku rozwiązań Enterprise.


Polecane

Koniec Windows XP początkiem problemów?

Microsoft oficjalnie potwierdził, że za dwa lata definitywnie zakończy się era Windows XP - systemu operacyjnego,...


Spokój i luz administratora

Wymagania wobec pracowników działów IT rosną proporcjonalnie do stopnia rozwoju teleinformatyki. Oczekuje się, że...


04-204 Warszawa ul. Jordanowska 12
tel.: (+48 22) 321 78 00 fax: (+48 22) 321 78 88
© copyright 2011 IDG Poland SA